Facebook και Instagram: Δίωρη χρήση, σίγαση ειδοποιήσεων και κρυφά likes οι περιορισμοί που έρχονται για τους εφήβους

Σε σημαντικές αλλαγές στον τρόπο λειτουργίας του Facebook και του Instagram για τους έφηβους χρήστες προχωρά η Meta, στο πλαίσιο συμβιβασμού ύψους έως 18 δισ. δολαρίων με 29 αμερικανικές πολιτείες που είχαν προσφύγει εναντίον της. Η συμφωνία προβλέπει σειρά νέων περιορισμών με στόχο την ενίσχυση της προστασίας των ανηλίκων και τον περιορισμό των επιπτώσεων από την υπερβολική χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης.

Τα μέτρα θα εφαρμοστούν αρχικά στις Ηνωμένες Πολιτείες, ενώ δεν αποκλείεται να επεκταθούν και σε άλλες χώρες και περιοχές. Η υπόθεση είχε παρουσιαστεί ως μία από τις σημαντικότερες δικαστικές διαμάχες στην αμερικανική ιστορία, με ορισμένες εκτιμήσεις να κάνουν λόγο ακόμη και για πιθανές κυρώσεις που θα μπορούσαν θεωρητικά να φτάσουν το 1,4 τρισ. δολάρια. Ωστόσο, η δικαστική διαδικασία ολοκληρώθηκε πολύ νωρίτερα από τις αρχικές προβλέψεις, καθώς η Meta κατέληξε σε συμφωνία μέσα σε λίγες ημέρες.

Δύο ώρες την ημέρα σε Facebook και Instagram Μία από τις σημαντικότερες αλλαγές αφορά την καθιέρωση ημερήσιου ορίου δύο ωρών συνολικής χρήσης του Facebook και του Instagram για τους εφήβους. Το όριο θα ενεργοποιείται αυτόματα στους λογαριασμούς χρηστών που η Meta γνωρίζει ότι είναι έφηβοι. Ο χρόνος που αφιερώνεται στην ανταλλαγή απευθείας μηνυμάτων δεν θα συνυπολογίζεται στο συγκεκριμένο όριο. Παράλληλα, οι περισσότερες από τις νέες λειτουργίες αναμένεται να ενεργοποιούνται αυτόματα ή να προσφέρονται ως επιλογές στους εφήβους μέσα στους επόμενους έξι μήνες.

Χωρίς ειδοποιήσεις τη νύχτα και στο σχολείο Στο πλαίσιο των νέων κανόνων, οι ειδοποιήσεις στους λογαριασμούς ανηλίκων θα απενεργοποιούνται αυτόματα από τα μεσάνυχτα έως τις 06:00 το πρωί. Κατά τις σχολικές ημέρες, προβλέπεται επιπλέον σίγαση των ειδοποιήσεων από τις 08:00 έως τις 15:00, με στόχο να περιορίζονται οι περισπασμοί κατά τη διάρκεια των μαθημάτων. Μία ακόμη σημαντική αλλαγή αφορά τα likes. Η δημόσια προβολή του αριθμού των likes σε αναρτήσεις και άλλο περιεχόμενο θα αποκρύπτεται από τους έφηβους χρήστες, σε μια προσπάθεια να περιοριστεί η κοινωνική σύγκριση και η πίεση που μπορεί να δημιουργεί η αξιολόγηση της απήχησης μιας ανάρτησης.

Στο επίκεντρο η πραγματική ηλικία των χρηστών Ιδιαίτερη σημασία αποκτά πλέον η δυνατότητα της Meta να εντοπίζει την πραγματική ηλικία των χρηστών. Η εταιρεία θα πρέπει να αναπτύξει νέα συστήματα που θα μπορούν να εντοπίζουν παιδιά και εφήβους ακόμη και όταν κατά την εγγραφή τους έχουν δηλώσει διαφορετική ηλικία. Η πλήρης εφαρμογή των μηχανισμών αναγνώρισης ηλικίας αναμένεται να χρειαστεί έως και έναν χρόνο. Το ζήτημα θεωρείται κρίσιμο, καθώς οι νέοι περιορισμοί μπορούν να εφαρμοστούν αποτελεσματικά μόνο εφόσον η εταιρεία γνωρίζει ή μπορεί να εκτιμήσει με σχετική ακρίβεια την ηλικία του κατόχου κάθε λογαριασμού.

Η Meta έχει αναπτύξει περισσότερα από 60 εργαλεία ασφαλείας μόνο για το Instagram. Ωστόσο, κατά τη διάρκεια της δίκης παρουσιάστηκαν εσωτερικά έγγραφα που φέρεται να έδειξαν ότι αρκετές από τις λειτουργίες προστασίας είχαν περιορισμένη χρήση όταν παρέμεναν προαιρετικές. Ο συμβιβασμός των 18 δισ. δολαρίων Η υπόθεση ξεκίνησε μετά την προσφυγή 29 αμερικανικών πολιτειών και συνδέθηκε με τον ομοσπονδιακό νόμο Children’s Online Privacy Protection Act (COPPA), ο οποίος αφορά την προστασία των προσωπικών δεδομένων των παιδιών στο Διαδίκτυο. Ο νόμος θεσπίστηκε πριν από σχεδόν τρεις δεκαετίες, πολύ πριν από την εκρηκτική ανάπτυξη των σύγχρονων μέσων κοινωνικής δικτύωσης.

Στο επίκεντρο της υπόθεσης βρέθηκαν, μεταξύ άλλων, ζητήματα σχετικά με τη συλλογή και αξιοποίηση δεδομένων παιδιών κάτω των 13 ετών. Η συμφωνία προβλέπει ότι η Meta θα καταβάλει έως 18 δισ. δολάρια σε βάθος δεκαετίας. Το ποσό είναι σημαντικά χαμηλότερο από τις θεωρητικές κυρώσεις που θα μπορούσε να αντιμετωπίσει η εταιρεία σε περίπτωση δικαστικής ήττας. Η Meta, πάντως, δεν παραδέχεται παράνομη ή επιβλαβή συμπεριφορά στο πλαίσιο του συμβιβασμού. Οι καταθέσεις που άσκησαν πίεση στη Meta Η δικαστική διαδικασία ολοκληρώθηκε προτού κληθεί να καταθέσει ο διευθύνων σύμβουλος της Meta, Μαρκ Ζούκερμπεργκ.

Ωστόσο, οι καταθέσεις που προηγήθηκαν φέρεται να άσκησαν σημαντική πίεση στην εταιρεία. Ο πρώην μηχανικός του Instagram και πληροφοριοδότης δημοσίου συμφέροντος Αρτούρο Μπεχάρ υποστήριξε ότι είχε ενημερώσει τη διοίκηση για επιβλαβές περιεχόμενο και περιστατικά που επηρέαζαν παιδιά, χωρίς, όπως ανέφερε, να λαμβάνονται τα απαιτούμενα μέτρα. Κατά τη διάρκεια της δίκης διατυπώθηκαν επίσης ισχυρισμοί σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο η εταιρεία αντιμετώπιζε ορισμένες παραβιάσεις κανονισμών, προκαλώντας ερωτήματα για το κατά πόσο οι μηχανισμοί προστασίας των ανηλίκων εφαρμόζονταν με την απαιτούμενη αυστηρότητα.

Έρχονται αντίστοιχοι περιορισμοί και σε άλλες πλατφόρμες; Προς το παρόν, τα νέα μέτρα αφορούν την εφαρμογή τους στις Ηνωμένες Πολιτείες. Ωστόσο, η εξέλιξη αναμένεται να έχει ευρύτερες επιπτώσεις, καθώς πληθαίνουν διεθνώς οι αντιδράσεις για την επίδραση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης στην ασφάλεια και την ψυχική υγεία των ανηλίκων. Η ίδια η Meta υποστηρίζει ότι οι νέοι περιορισμοί θα είναι περισσότερο αποτελεσματικοί εφόσον αντίστοιχα μέτρα υιοθετηθούν και από ανταγωνιστικές πλατφόρμες, όπως το TikTok και το Snapchat. Το μεγάλο ερώτημα πλέον είναι αν οι έφηβοι θα συνεχίσουν να χρησιμοποιούν Facebook και Instagram με την ίδια ένταση όταν περιοριστούν ο χρόνος χρήσης, οι ειδοποιήσεις και η δημόσια προβολή των likes. Η απάντηση αναμένεται να φανεί στην πράξη, καθώς η συμφωνία της Meta μπορεί να αποτελέσει προηγούμενο και για τον τρόπο με τον οποίο θα αντιμετωπιστεί συνολικά η χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης από ανηλίκους.