Στο στόχαστρο χάκερ τα σούπερ μάρκετ της Ευρώπης – Καταστράφηκαν τρόφιμα σε επτά χώρες

Σοβαρά προβλήματα στη λειτουργία των συστημάτων ψύξης σε σούπερ μάρκετ και άλλα καταστήματα τροφίμων επτά ευρωπαϊκών χωρών προκάλεσε κυβερνοεπίθεση, με αποτέλεσμα να καταστραφούν μεγάλες ποσότητες προϊόντων και να καταγραφούν σημαντικές οικονομικές ζημιές. Σε ορισμένες περιπτώσεις, η θερμοκρασία στους ψυκτικούς θαλάμους και τους καταψύκτες έφτασε ακόμη και τους 50 βαθμούς Κελσίου. Η επίθεση επηρέασε επιχειρήσεις στο Βέλγιο, το Λουξεμβούργο, τη Σουηδία, την Ιρλανδία, την Ολλανδία, την Εσθονία και τη Φινλανδία, ενώ μέχρι στιγμής παραμένει άγνωστο ποιος βρίσκεται πίσω από την ενέργεια. Οι αρμόδιες αρχές κυβερνοασφάλειας παρακολουθούν την υπόθεση και διερευνούν τις συνθήκες υπό τις οποίες εκδηλώθηκε.

Πώς οι χάκερ επηρέασαν τα συστήματα ψύξης

Σύμφωνα με τη βελγική εταιρεία Sabcobel, κατασκευάστρια ορισμένων από τα συστήματα ψύξης που επηρεάστηκαν, οι εξατμιστές των μονάδων ενεργοποιήθηκαν σε λειτουργία απόψυξης, προκαλώντας απότομη αύξηση της θερμοκρασίας. Η μέθοδος που χρησιμοποιήθηκε εκτιμάται ότι είναι ίδια με εκείνη προηγούμενης κυβερνοεπίθεσης στη Γαλλία, στις αρχές Οκτωβρίου, όταν είχαν επηρεαστεί εκατοντάδες σούπερ μάρκετ. Τότε, σύμφωνα με δημοσιεύματα γαλλικών μέσων ενημέρωσης, χρειάστηκε να απορριφθούν τρόφιμα αξίας εκατομμυρίων ευρώ. Αντίστοιχες απώλειες καταγράφηκαν και στη Σουηδία, όπου αρκετά καταστήματα της αλυσίδας ICA αναγκάστηκαν να αδειάσουν τους καταψύκτες τους.

Ο διευθύνων σύμβουλος της Sabcobel, Στέφαν Μούλανς, επιβεβαίωσε ότι πρόκειται για κυβερνοεπίθεση, επισημαίνοντας ότι τα συνεργεία της εταιρείας εργάστηκαν καθ’ όλη τη διάρκεια της νύχτας και το επόμενο πρωί, προκειμένου να αποσυνδέσουν από το δίκτυο τις μονάδες που είχαν επηρεαστεί. Όπως εξήγησε, η εταιρεία είχε ξεκινήσει ήδη μετά το περιστατικό στη Γαλλία τις προσπάθειες αντιμετώπισης της συγκεκριμένης ευπάθειας. Ωστόσο, για την ουσιαστική προστασία των εγκαταστάσεων απαιτούνται και φυσικές παρεμβάσεις στον εξοπλισμό, πέρα από τις αναβαθμίσεις του λογισμικού. Πολλά επαγγελματικά συστήματα ψύξης είναι συνδεδεμένα στο διαδίκτυο, ώστε να είναι δυνατή η απομακρυσμένη παρακολούθηση, η συντήρηση και η αντιμετώπιση τεχνικών προβλημάτων, γεγονός που δημιουργεί πρόσθετες απαιτήσεις για την ασφάλειά τους.

Μεγάλες ζημιές σε καταστήματα του Βελγίου

Στο Βέλγιο και το Λουξεμβούργο επηρεάστηκαν περίπου 40 σούπερ μάρκετ της αλυσίδας Delhaize. Σε ένα από αυτά, στην περιοχή Χόιλααρτ του Βελγίου, η αξία των προϊόντων που καταστράφηκαν υπολογίστηκε σε περίπου 100.000 ευρώ, χωρίς να συνυπολογίζονται οι πρόσθετες οικονομικές απώλειες από την προσωρινή διακοπή λειτουργίας του καταστήματος. Η Carrefour ανακοίνωσε ότι επηρεάστηκαν 15 καταστήματά της στο Βέλγιο, διευκρινίζοντας ότι ελήφθησαν άμεσα μέτρα ώστε να συνεχιστεί κανονικά η λειτουργία τους. Παράλληλα, ο όμιλος Colruyt γνωστοποίησε ότι δέχθηκαν επίθεση τα συστήματα ψύξης σε πέντε καταστήματα Spar. Προβλήματα καταγράφηκαν και στις εγκαταστάσεις ψύξης του καταστήματος IKEA στην πόλη Μονς του Βελγίου, με εκπρόσωπο της εταιρείας να μην αποκλείει το ενδεχόμενο να έχουν επηρεαστεί και άλλες εγκαταστάσεις.

Προβλήματα σε Σουηδία, Ιρλανδία και Ολλανδία

Στη Σουηδία, η επίθεση επηρέασε καταστήματα των αλυσίδων ICA και Coop. Σε κατάστημα ICA στην πόλη Σέμπου, οι θερμοκρασίες στα ψυγεία και τους καταψύκτες έφτασαν τους 50 βαθμούς Κελσίου, με αποτέλεσμα να διακοπεί προσωρινά η λειτουργία του. Το κατάστημα άνοιξε ξανά μετά την αποκατάσταση του προβλήματος. Η Coop ανακοίνωσε ότι επηρεάστηκαν επτά από τα συνολικά 800 καταστήματά της στη χώρα, επισημαίνοντας ότι η κατάσταση έχει πλέον τεθεί υπό έλεγχο. Στην Ιρλανδία, η κυβερνοεπίθεση έπληξε τα συστήματα ψύξης σε 13 σούπερ μάρκετ SuperValu. Η ιδιοκτήτρια εταιρεία Musgrave Group διευκρίνισε ότι το πρόβλημα αφορούσε συγκεκριμένο μοντέλο ψυκτικού εξοπλισμού. Στην Ολλανδία, η κατασκευάστρια εταιρεία Danfoss ανέφερε ότι επηρεάστηκαν τα συστήματα ψύξης σε τουλάχιστον 17 επιχειρήσεις, μεταξύ των οποίων κρεοπωλεία και μικρά καταστήματα τροφίμων. Περιστατικά δυσλειτουργίας καταγράφηκαν επίσης σε καταστήματα K-stores στη Φινλανδία, ενώ στην Εσθονία επηρεάστηκε τουλάχιστον ένα σούπερ μάρκετ της αλυσίδας Selver.

Άγνωστοι οι δράστες – Σε εξέλιξη οι έρευνες

Μέχρι στιγμής δεν έχει αποσαφηνιστεί ποιος βρίσκεται πίσω από την κυβερνοεπίθεση, ούτε έχουν δοθεί στη δημοσιότητα στοιχεία για τα κίνητρα των δραστών. Οι αρμόδιες αρχές κυβερνοασφάλειας στο Βέλγιο και τη Σουηδία παρακολουθούν στενά την υπόθεση, ενώ το Εθνικό Κέντρο Κυβερνοασφάλειας του Ηνωμένου Βασιλείου συνεργάζεται με διεθνείς φορείς και επιχειρήσεις για τη διερεύνηση του περιστατικού. Την ίδια ώρα, στις Ηνωμένες Πολιτείες βρίσκεται σε εξέλιξη έρευνα για αντίστοιχα προβλήματα σε συστήματα ψύξης που είχαν καταγραφεί τον Αύγουστο σε αμερικανικές στρατιωτικές βάσεις. Οι αμερικανικές αρχές συνεργάζονται με τις γαλλικές, προκειμένου να εξετάσουν εάν υπάρχει πιθανή σύνδεση μεταξύ των περιστατικών, χωρίς ωστόσο να έχει επιβεβαιωθεί μέχρι στιγμής κάτι τέτοιο.