Επέτειος των 20 χρόνων από την τραγωδία της 11ης Σεπτεμβρίου 2001, η μέρα που ο κόσμος άλλαξε

Ήταν μία Τρίτη σαν όλες τις άλλες. Έτσι φαινόταν, εκείνο το πρωί της 11ης Σεπτεμβρίου του 2001. Μία ημέρα σαν όλες τις άλλες που αποδείχτηκε ότι ήταν η ημέρα που άλλαξε ο κόσμος!

Το ρολόι σταμάτησε την 11η Σεπτεμβρίου 2001 στις 8:46 το πρωί, όταν αεροσκάφος της American Airlines με 92 επιβαίνοντες έπεσε στον βόρειο Πύργο του Παγκόσμιου Κέντρου Εμπορίου, στην καρδιά της Νέας Υόρκης. Το κτίριο τυλίχθηκε στις φλόγες. Εκατοντάδες άνθρωποι πέθαναν επιτόπου και πολλοί εγκλωβίστηκαν. Όσοι επέζησαν από την έκρηξη, πηδούν από τα παράθυρα για να σωθούν με τις εικόνες και τα μακάβρια βίντεο από την απέλπιδα προσπάθειά τους να μην καούν ζωντανοί, να κάνουν τον γύρο του κόσμου, που κρατούσε την ανάσα του.

Πριν καν καταλάβουν οι Νεοϋορκέζοι τι συνέβη, στις 9:03, εκατομμύρια τηλεθεατές είδαμε ζωντανά να χτυπάει τον νότιο πύργο ένα δεύτερο αεροσκάφος, της United, με 64 επιβαίνοντες.

Στις 9:37, τρίτο αεροσκάφος πέφτει στο Πεντάγωνο.

Λευκός Οίκος, Καπιτώλιο κι άλλα ομοσπονδιακά κτίρια της Ουάσιγκτον εκκενώνονται, όπως και τα κτήρια που στεγάζουν την Παγκόσμια Τράπεζα και τον ΟΗΕ. Λίγο αργότερα, γίνεται γνωστό ότι τέταρτο αεροσκάφος έπεσε στην Πενσυλβάνια. Πιθανότατα είχε ως προορισμό τον Λευκό Οίκο, οι γενναίοι επιβάτες, όμως, έκαναν μία ομάδα αντίστασης, εξεγέρθηκαν κατά των τρομοκρατών και απέτρεψαν το χτύπημα, που θα ήταν σφοδρό.

Οι Δίδυμοι Πύργοι καταρρέουν διαδοχικά μέσα σε λίγα λεπτά,  σε  ζωντανή παγκόσμια μετάδοση. Χιλιάδες πολίτες βρίσκουν τραγικό θάνατο στα συντρίμμια. Τα ηχητικά ντοκουμέντα από τις κλήσεις τους στην Άμεση Δράση προκαλούν ανατριχίλα. Το λαμπερό Μανχάταν, βομβαρδισμένη πόλη καλυμμένη με σκόνη.

Υπολογίζεται ότι σκοτώθηκαν 2.977 άτομα, συμπεριλαμβάνοντας τα 157 άτομα στα αεροσκάφη και τους πάνω από 250 νεκρούς πυροσβέστες. Συντρίμμια που έπεσαν από την κατάρρευση προκάλεσαν μεγάλες ζημιές σε κοντινά κτίρια, όπως στο Deutsche Bank Building και το Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου 7, το οποίο και κατέρρευσε. Η διαδικασία καθαρισμού των συντριμμιών διήρκεσε 8 μήνες και ο αέρας στην περιοχή χρειάστηκε 9 μήνες για να επανέλθει στην προηγούμενη χημική του σύσταση!

Σήμερα, στο σημείο που δέσποζαν οι εμβληματικοί Δίδυμοι Πύργοι, το Σημείο Μηδέν, όπως πια είναι γνωστό, έχει δημιουργηθεί το Μνημείο της 11ης Σεπτεμβρίου

Οι πολυφωτογραφημένοι Δίδυμοι Πύργοι – Το 1973 ήταν τα ψηλότερα κτίρια του κόσμου

Το πρώτο Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου ήταν ένα σύμπλεγμα επτά κτιρίων στο Μανχάταν της Νέας Υόρκης στο οποίο συμπεριλαμβάνονται και οι δύο ουρανοξύστες-ορόσημα, τα Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου 1 και 2  (1 World Trade Center, 2 World Trade Center) που ήταν ευρέως γνωστοί ως «Δίδυμοι Πύργοι» (Twin Towers), διότι επρόκειτο για δύο κτίρια με μεγάλες εξωτερικές ομοιότητες. Το σύμπλεγμα καταστράφηκε κατά τις επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου 2001, με τους δύο πύργους και το Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου 7 να καταρρέουν. Τα υπόλοιπα κτίρια του συμπλέγματος καταστράφηκαν μερικώς από την κατάρρευση των πύργων και τελικά, κατεδαφίστηκαν.

Την στιγμή που ολοκληρώθηκε η κατασκευή τους, το 1973, οι «Δίδυμοι Πύργοι» αποτέλεσαν τα ψηλότερα κτίρια του κόσμου, με τον πρώτο Πύργο να είναι 417 μέτρα (530 μέτρα με την κεραία του) και τον δεύτερο, 415 μέτρα. Τα υπόλοιπα κτίρια του συμπλέγματος, που κατασκευάστηκαν μεταξύ 1975-1985, ήταν τα εξής: το ξενοδοχείο Marriott (Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου 3) και τα Παγκόσμια Κέντρα Εμπορίου 4, 5, 6 και 7. Η συνολική δαπάνη για την κατασκευή ολόκληρου του συμπλέγματος ήταν 400 εκατομμύρια δολάρια (τωρινά 2,3 δισ. δολάρια, δηλαδή 2,1 δισ. ευρώ περίπου).

Ανάληψη ευθύνης από την Αλ Κάιντα

Από την πρώτη στιγμή οι ΗΠΑ κατηγόρησαν τον Οσάμα Μπιν Λάντεν, που ήθελε να δει στάχτη στη θέση του Παγκόσμιου Κέντρου Εμπορίου. Πράγματι, ο ίδιος και η Αλ Κάιντα ανέλαβαν την ευθύνη για το χτύπημα σε βιντεοσκοπημένο μήνυμα στις 13 Δεκεμβρίου της ίδιας χρονιάς. Στο σύνολο, 19 μέλη της τρομοκρατικής οργάνωσης συμμετείχαν στο «χτύπημα». Ο Πρόεδρος Μπους διέταξε επίθεση κατά των Ταλιμπάν στο Αφγανιστάν, επειδή παρείχαν άσυλο στον Μπιν Λάντεν. Έπειτα, το 2003, στο πλαίσιο του «πολέμου κατά της διεθνούς τρομοκρατίας», οι ΗΠΑ επιτέθηκαν στο Ιράκ. Η Αλ Κάιντα απάντησε με επιθέσεις σε συμμάχους της χώρας, μία στο σιδηροδρομικό δίκτυο της Μαδρίτης το 2004 και άλλη στο μετρό του Λονδίνου το 2005.

The Falling Man – O «άνθρωπος που πέφτει» πριν συναντήσει τον θάνατο

Οι περισσότερες φωτογραφίες από την 11η Σεπτεμβρίου δείχνουν φωτιά, αεροπλάνα και συντρίμμια στη στάχτη. Ο φωτογράφος Richard Drew, όμως, τράβηξε τον «άνθρωπο που πέφτει», μία από τις 100 φωτογραφίες που άλλαξαν τον κόσμο, σύμφωνα με το περιοδικό ΤΙΜΕ. Tο τελευταίο πορτραίτο ενός ανθρώπου λίγο πριν συναντήσει τον θάνατο. Σε μια απελπισμένη, ύστατη προσπάθεια να σωθεί. Κανείς δεν γνωρίζει ποιος είναι στην πραγματικότητα ο άνθρωπος αυτός. Το σίγουρο είναι ότι δεν είναι ο μόνος. Συνολικά, 2.996 πολίτες σκοτώθηκαν στις επιθέσεις, ανάμεσα σε αυτούς και οι 19 τρομοκράτες. Πολίτες από συνολικά 78 χώρες.

Σε βίντεο των Times o Richard Drew σημειώνει: «Οι άνθρωποι είδαν τον εαυτό τους σε αυτόν τον άνδρα που έκανε αυτή την απονενοημένη επιλογή. Εμείς οι δημοσιογράφοι δεν τρέχουμε μακριά από ένα κτίριο που πέφτει, δεν τρέχουμε μακριά από τη φωτιά, τρέχουμε προς αυτή γιατί καταγράφουμε την ιστορία. Ο «falling man» είναι μία από τις ελάχιστες φωτογραφίες ενός ανθρώπου που πέθανε εκείνη την ημέρα. Τον βλέπουμε και ξέρουμε ότι πέθανε αμέσως μετά τη φωτογραφία… Δεν είχα καταλάβει ότι είχα τραβήξει αυτή την εικόνα μέχρι που πήγα στο γραφείο μου και είδα όλες τις λήψεις».

fallin-man_-_9-11.jpg
Ap photo

Οι επιθέσεις της 11 Σεπτεμβρίου 2001 ήταν η μεγαλύτερη τρομοκρατική επίθεση που έχει συμβεί έως τώρα και αποτελούν κομβικό σημείο της παγκόσμιας ιστορίας, έχοντας προκαλέσει πολλές αλλαγές στις διεθνείς σχέσεις, στην κοινωνική και πολιτική ζωή σε όλο τον κόσμο.

Ορισμένα από τα αποτελέσματα, ήταν η αντίδραση των ΗΠΑ και των συμμάχων τους, προκαλώντας ή επισπεύδοντας την εισβολή αμερικανικών δυνάμεων στο Αφγανιστάν και στο Ιράκ. Επίσης, χιλιάδες ύποπτοι για τρομοκρατικές ενέργειες έχουν συλληφθεί και κρατηθεί με ή χωρίς κατηγορίες και δικαστική κάλυψη. Τα πρωτοσέλιδα των εφημερίδων της επόμενης ημέρας έμειναν στην ιστορία του Τύπου.

Πρωτοσέλιδα εφημερίδων για το τρομοκρατικό χτύπημα στους Δίδυμους Πύργους

Έρευνα για την 11η Σεπτεμβρίου: Στα ύψη ο κίνδυνος ΧΑΠ για διασώστες και εθελοντές

Είκοσι χρόνια μετά τις τρομοκρατικές επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου 2001 στη Νέα Υόρκη, οι διασώστες και οι εθελοντές που έφθασαν από τους πρώτους στο Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου, αρχίζουν να εμφανίζουν Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια (ΧΑΠ), συχνά μετά από προηγηθείσα διάγνωση άσθματος, σύμφωνα με μια νέα αμερικανική επιστημονική έρευνα.

Η μελέτη, με επικεφαλής τον καθηγητή Ραφαέλ ντε λα Χοζ της Ιατρικής Σχολής Icahn του Όρους Σινά της Νέας Υόρκης, που έγινε σε σχεδόν 18.000 μέλη σωστικών και εθελοντικών ομάδων και παρουσιάστηκε στο διεθνές συνέδριο της Ευρωπαϊκής Πνευμονολογικής Εταιρείας, δείχνει ότι όσοι έσπευσαν γρήγορα στον τόπο της κατάρρευσης των δίδυμων πύργων, είναι αυτοί που σήμερα αντιμετωπίζουν τον μεγαλύτερο κίνδυνο για ΧΑΠ.

11η Σεπτεμβρίου: Καταρρέουν οι Δίδυμοι Πύργοι - Ο άνθρωπος που πέφτει και η κυρία της σκόνης
(AP photo)

Η ΧΑΠ είναι μια χρόνια πάθηση των πνευμόνων, η οποία προκαλεί αναπνευστικές δυσκολίες, βήχα και αγκομαχητό, που τείνουν να επιδεινωθούν με το πέρασμα του χρόνου. Πλήττει κυρίως μεγαλύτερης ηλικίας ανθρώπους που καπνίζουν, καθώς και όσους εκτίθενται σε επαγγελματικούς και περιβαλλοντικούς παράγοντες κινδύνου.

Προηγούμενες μελέτες είχαν δείξει ότι οι διασώστες και άλλοι που έσπευσαν στο σημείο της καταστροφής των δύο πύργων, κινδυνεύουν περισσότερο να εμφανίσουν άσθμα, χρόνια βρογχίτιδα και άλλες παθήσεις των πνευμόνων, πιθανότατα λόγω του καπνού και της τοξικής σκόνης που χρειάστηκε να εισπνεύσουν για μέρες ή εβδομάδες, καθώς έψαχναν τα συντρίμμια για επιζώντες. Η νέα έρευνα δείχνει ότι η επίπτωση στους πνεύμονες σε μερικούς ανθρώπους είναι μακροχρόνια και διαρκεί μέχρι σήμερα, με τη μορφή και ΧΑΠ.

Η νέα έρευνα βρήκε ότι όσοι διασώστες έφθασαν τις πρώτες δύο μέρες μετά τις επιθέσεις, όταν ο καπνός και η σκόνη βρίσκονταν στο απόγειο τους, είναι πιθανότερο να έχουν χειρότερη λειτουργία των πνευμόνων μέχρι σήμερα. Το 3,3% των διασωστών έχουν διαγνωστεί με ΧΑΠ έως τώρα, με αυτούς που έφθασαν πρώτοι, να έχουν κατά μέσο όρο 30% μεγαλύτερη πιθανότητα διάγνωσης, σε σχέση με εκείνους που έφθασαν αργότερα, από την τρίτη μέρα και μετά.

Μάλιστα, περίπου ο ένας στους τέσσερις διασώστες που εμφάνισε αργότερα ΧΑΠ, δεν είχε καπνίσει ποτέ στη ζωή του, ενώ το 40% εκδήλωσαν τόσο ΧΑΠ όσο και άσθμα. Ο δρ Χοζ τόνισε ότι πολλοί διασώστες που εμφάνισαν ΧΑΠ, ήταν 40άρηδες, μια ηλικία στην οποία σπάνια εκδηλώνεται η συγκεκριμένη πάθηση.

Ξεκινά πάλι η δίκη του φερόμενου ως εγκεφάλου της τρομοκρατικής επίθεσης

δίκη του φερόμενου εγκεφάλου των επιθέσεων της 11η Σεπτεμβρίου Χάλιντ Σέιχ Μοχάμεντ και τεσσάρων άλλων κατηγορουμένων ξεκινά εκ νέου την Τρίτη, σχεδόν είκοσι χρόνια μετά τις πιο αιματηρές τρομοκρατικές επιθέσεις στην Ιστορία.

Οι πέντε άνδρες, που κρατούνται εδώ και 15 χρόνια στη φυλακή που βρίσκεται στην αμερικανική ναυτική βάση του Γκουαντάναμο στην Κούβα, δεν έχουν εμφανιστεί ενώπιον δικαστηρίου από τις αρχές του 2019, με τη δίκη να διακόπτεται αργότερα λόγω της πανδημίας covid-19.

Η δίκη τους ενώπιον ειδικού στρατοδικείου αναμένεται να ξεκινήσει και πάλι σήμερα από το σημείο όπου είχε σταματήσει, με την υπεράσπιση να καταγγέλλει ότι οι κατηγορούμενοι υπέστησαν βασανιστήρια στα χέρια της CIA και να ζητεί για τον λόγο αυτό να ακυρωθούν τα περισσότερα στοιχεία που παρουσιάζουν οι αμερικανικές αρχές.

Ο συνταγματάρχης Μάθιου ΜακΚόλ, ο όγδοος δικαστής που αναλαμβάνει την υπόθεση, δεν φαίνεται να βιάζεται να προχωρήσει η διαδικασία και έχει δηλώσει ότι στη διάρκεια αυτής της εβδομάδας θα πραγματοποιήσει κυρίως συναντήσεις με τους δικηγόρους της κατηγορούσας αρχής και των κατηγορουμένων.

Ίσως χρειαστούν μήνες, ακόμη και περισσότερο από ένα έτος, προτού η δίκη περάσει στην πραγματικά ουσιαστική της φάση λόγω των πολλών προσφυγών που έχουν καταθέσει οι δικηγόροι των κατηγορουμένων.

Μάλιστα ένας εξ αυτών, ο Τζέιμς Κόνελ, δήλωσε ότι «δεν γνωρίζω» αν η δίκη θα ολοκληρωθεί κάποια στιγμή. Η υπεράσπιση αναφέρει εξάλλου ότι οι πέντε κατηγορούμενοι -ο Χάλιντ Σέιχ Μοχάμεντ, ο Άμαρ αλ Μπαλούχι, ο Ουάλιντ μπιν Άτας, ο Ράμζι μπιν αλ Σιμπντ και ο Μουστάφα αλ Χαουσάουι- φέρουν ακόμη τα τραύματα από τα βασανιστήρια που υπέστησαν από την CIA στη διάρκεια της κράτησής τους από το 2002 ως το 2006. Εξάλλου οι πέντε άνδρες κρατούνται επί 15 χρόνια σε συνθήκες απομόνωσης.

Οι πέντε άνδρες, που κατηγορούνται για «φόνο» και «τρομοκρατικές ενέργειες», θα εμφανιστούν στην αίθουσα του δικαστηρίου υπό πολύ αυστηρά μέτρα ασφαλείας, περιστοιχισμένοι από κάγκελα.

Κινδυνεύουν να καταδικαστούν σε θάνατο. Απέναντί τους οι οικογένειες των 2.976 ανθρώπων που σκοτώθηκαν στις επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου και δημοσιογράφοι. Σύμφωνα με την κατηγορούσα αρχή, ακόμη κι αν το δικαστήριο δεν δεχθεί τις μαρτυρίες που απέσπασε από τους πέντε άνδρες η CIA, η καταδίκη τους θεωρείται βέβαιη. Οι εισαγγελείς διαβεβαιώνουν ότι οι κατηγορούμενοι έχουν δώσει συγκεκριμένες αποδείξεις στη διάρκεια της ανάκρισής τους από το FBI το 2007, αφού μεταφέρθηκαν στο Γκουαντάναμο.

Ωστόσο οι δικηγόροι τους δεν θεωρούν ούτε αυτά τα στοιχεία αξιόπιστα, καθώς καταγγέλλουν ότι και το FBI συμμετείχε σε βασανιστήρια της CIA και χρησιμοποίησε επίσης τεχνικές εκφοβισμού των πέντε ανδρών.

«Μην έχετε αυταπάτες, οι άνδρες αυτοί οδηγήθηκαν στο Γκουαντάναμο για να υποστούν βασανιστήρια» και όχι για να παρουσιαστούν ενώπιον της τακτικής αμερικανικής δικαιοσύνης, υπογράμμισε ο Κόνελ, δικηγόρος του Άμαρ αλ Μπαλούχι.

Εξάλλου οι δικηγόροι υπεράσπισης ζητούν να αποκτήσουν πρόσβαση σε δεκάδες απόρρητα έγγραφα – που αφορούν το πρόγραμμα βασανιστηρίων των ΗΠΑ, τις συνθήκες κράτησης στο Γκουαντάναμο ή την υγεία των κατηγορουμένων – , κάτι που εξακολουθεί να αρνείται η αμερικανική κυβέρνηση.

Ο κόσμος άλλαξε – όμως τώρα αλλάζει ξανά

Το γεγονός ότι τα είκοσι χρόνια από την 11η Σεπτεμβρίου συμπίπτουν με την αποχώρηση (και επί της ουσίας ήττα) των Αμερικανών στο Αφγανιστάν, την επικείμενη αποχώρηση από το Ιράκ, το γεγονός ότι το Ιράν άντεξε τις κυρώσεις, αλλά και το δυνητικό «Νέο Ψυχρό Πόλεμο» ανάμεσα σε ΗΠΑ και Ρωσία (και ευρύτερα ανάμεσα στη Δύση και έναν αναδυόμενο «ευρασιατικό πόλο»), μπορεί να θεωρηθεί ένδειξη ότι ο κόσμος αυτή τη στιγμή αλλάζει ξανά σε μια κατεύθυνση πιο συγκρουσιακή αλλά πιο πολυκεντρική, με δυνατότητες μεγάλων συγκρούσεων αλλά και νέων ισορροπιών στηριγμένων περισσότερο στον συσχετισμό παρά στη μονοκρατορία κάποιας χώρας.

Την ίδια στιγμή ζητήματα όπως η κλιματική αλλαγή, πιο σωστά η επικείμενη κλιματική καταστροφή, φέρνουν στο προσκήνιο ένα νέο αίτημα παγκόσμιας συνεργασίας σε έναν κόσμο ομολογουμένως πιο κατακερματισμένο, κάτι που προς παρόν αποτυπώνεται περισσότερο ως αίτημα κινημάτων της κοινωνίας των πολιτών παρά ως πραγματική πολιτική βούληση. Κινήματα που συχνά βρίσκουν μπροστά τους το αυταρχικό θεσμικό οπλοστάσιο που άφησε πίσω της η απάντηση στην 11η Σεπτέμβρη.

Leave a Reply

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *